Zajęcia dodatkowe

Terapia psychologiczno-pedagogiczna

CZYM JEST TERAPIA PEDAGOGICZNA?

Jest ona oddziaływaniem za pomocą środków wychowawczych oraz dydaktycznych na przyczyny i przejawy trudności dzieci w uczeniu się. Ma na celu eliminowanie niepowodzeń przedszkolnych oraz ich ujemnych konsekwencji. Stanowi interwencję wychowawczą, której zadaniem jest uzyskanie określonych, pozytywnych zmian w zakresie sfery poznawczej i emocjonalno – motywacyjnej oraz w strukturze wiedzy i umiejętności przedszkolnych dziecka ( tj.: nabywaniu, przyswajaniu wszechstronnej wiedzy i posługiwaniu się nią w życiu społecznym).

ZADANIE TERAPII PEDAGOGICZNEJ

Naszym zadaniem jest stworzenie warunków do wszechstronnego rozwoju dziecięcego umysłu, sfery emocjonalnej oraz społecznej na miarę możliwości podopiecznych.

ZARYS

W terapii ważne są cztery elementy:
• nauczyciel-terapeuta – osoba empatyczna, z umiejętnością nawiązywania stosunków interpersonalnych, komunikatywna, posiadająca odporność na niepowodzenia w terapii
• dziecko
• grupa, czyli zespół którym zajmuje się nauczyciel-terapeuta, w którym dzieci różnią się między sobą emocjonalnie, wiekiem metrykalnym itd. oraz oddziaływują na siebie korzystnie
• zadania, czyli wszystko to, co jest realizowane podczas zajęć
Wyróżniamy cztery rodzaje oddziaływań terapeutycznych:
1. Aspekt psychoterapeutyczny:
– kształtowanie postawy uczestnictwa,
– uczenie sposobów pokonywania słabości oraz trudności,
– budowanie wiary we własne siły i umiejętności.
2. Oddziaływanie psychokorekcyjne – są to zabiegi usprawniające określoną funkcję (np. kinezjoterapia, logoterapia, muzykoterapia, bajkoterapia).
3. Oddziaływania psychodydaktyczne – czyli specjalne metody dydaktyczne (np. w nauce czytania – metoda sylabowa).
4. Oddziaływania ogólnorozwojowe – wzbogacanie dziecka w zainteresowania, wiedzę o świecie,
Przystępując do terapii musimy uwzględnić główne założenia:
• przede wszystkim dom
• wczesna diagnoza – warto pamiętać, że pomocy należy udzielać w każdym wieku, nigdy nie jest na nią za późno
• terapia w oparciu o badania specjalistyczne
Warto przestudiować także zasady terapii pedagogicznej:
• integracji
• adekwatności
• indywidualizacji (tempo dostosowane do dziecka)
• podmiotowego i całościowego objęcia działu
• zasada „drobnych kroków”
• systematyczności i intensywnego oddziaływania
• doprowadzania rozpoczętej pracy do końca
• wdrażania do samokontroli
• akceptacji, pogody ducha
• właściwego wzmacniania, nagrody
• eliminowania frustracji, nie obniżania oceny dziecka, ocena za wkład pracy, nie za efekt
• przestrzegania jednolitego systemu oddziaływań w grupie, w domu i w terapii pedagogicznej

Istnieją dwa kierunki oddziaływania terapii:
• bezpośrednio na dziecko
• pośrednio na środowisko

ZASADY POSTĘPOWANIA

Aby skutecznie realizować założone cele nauczyciel – terapeuta powinien przestrzegać następujących zasad:
1.Zasada życzliwej pomocy.
2.Zasada aktywnego, samodzielnego i dobrowolnego udziału dzieci w zajęciach.
3.Zasada dostosowania treści kształcenia do potrzeb dziecka
4.Zasada różnorodności form i metod pracy
5.Zasada stopniowania trudności
6.Zasada systematyczności i ciągłości oddziaływania psychoterapeutycznego

METODY TERAPII PEDAGOGICZNEJ

Są to przede wszystkim zróżnicowane sposoby postępowania z dzieckiem. Możemy wyróżnić 5 podstawowych metod terapii pedagogicznej:
1.Metody usprawniania funkcji percepcyjno – motorycznych
2.Metody usprawniania funkcji językowych.
3.Metody usprawniania pamięci i koncentracji.
4.Metody usprawniające pisanie i czytanie.
5.Metody relaksacji.
Nie są to jednak sztywne metody oddziaływania terapeutycznego, gdyż ciągle odkrywane są nowe dziedziny aktywności ludzkiej, poprzez które może dokonywać się proces terapeutyczny. Należy pamiętać, że terapia pedagogiczna to nie sztywne zasady postępowania, ale wszelkie oddziaływania, które mają na celu polepszenie sytuacji dziecka.

FORMY PRACY Z DZIECKIEM

Podstawowe formy to: praca indywidualna lub praca z grupą.
Praca indywidualna to praca w optymalnym dla dziecka tempie, praca według
zindywidualizowanego programu, to korzystanie z bezpośredniej pomocy nauczyciela.
Praca grupowa polega na zorganizowaniu zespołu uczniów, który pracuje nad wybranymi zagadnieniami. Ważne w tym rodzaju pracy jest to, że dzieci samodzielnie, na zasadzie współpracy, opracowują zagadnienia. Zespół terapeutyczny powinien być tworzony według określonego kryterium, które może stanowić: wiek dziecka, rodzaj problemu poddawanego zmianie, rodzaj zaburzenia.

CZEGO NIE NALEŻY ROBIĆ

Nauczyciel terapeuta powinien pamiętać, że podstawą organizacji oddziaływań terapeutycznych jest przede wszystkim:
NIE SZKODZIĆ,
NIE OŚMIESZAĆ,
NIE DYSKWALIFIKOWAĆ,
NIE KARAĆ ZA TO CO NIE STANOWI WINY CZŁOWIEKA,
NIE POGŁĘBIAĆ ISTNIEJĄCYCH ZABURZEŃ,
NIE PRZYCZYNIAĆ SIĘ DO POWSTAWANIA NOWYCH.

I.Czajkowska i K. Herda, Zajecia korekcyjno – kompensacyjne w szkole.WSiP. Warszawa 1989,s.50.
A. Balejko, Jak pokonać trudności w mówieniu, czytaniu i pisaniu. Dysleksja. Bialystok 1999.
https://pl.wikipedia.org/wiki/Terapia_pedagogiczna